Piemonte wijn: stati generali zoekt koers tegen dalende consumptie

Stel je een zaal voor in Pollenzo, vol producenten, onderzoekers en bestuurders, met één vraag op tafel: hoe blijft Piemonte een hoofdrol spelen op de wijnkaart als er minder wijn wordt gedronken? Het antwoord dat die dag klonk was niet om te verdedigen wat al bereikt is, maar om opnieuw te plannen.

De bijeenkomst vond plaats op de Università di Scienze Gastronomiche in Pollenzo, bij Bra, op de vrijdag voor de publicatie van dit bericht. Cia Piemonte e Valle d'Aosta, de regionale tak van de landelijke boerenorganisatie Cia-agricoltori italiani, had de Stati Generali del Vino bijeengeroepen. Het doel was gedeelde strategieën te formuleren voor het komende decennium.

Waarom de wijnsector moet herijken

Gabriele Carenini, regionaal voorzitter van Cia Piemonte en Valle d'Aosta, zette de toon. Volgens hem staat de wijnbouw onder druk door een kleinere vraag, veranderende gewoonten bij consumenten, geopolitieke spanningen en het klimaat.

Die laatste zin vat de kern van de bijeenkomst samen. Het gaat om strategie op middellange en lange termijn, en niet om het beschermen van wat er al is.

Tiziana Sarnari, verantwoordelijk voor de Ufficio Indicazioni Geografiche van Ismea, opende de discussie met de marktcijfers. Italië blijft leider in productie en export van wijn in volume, maar de wereldwijde consumptie en productie krimpen. Witte wijnen, schuimwijnen en wijnen met een geografische herkomst groeien, terwijl de concurrentie op wijnen uit het middensegment toeneemt.

Piemonte en zijn herkomst

Volgens Ismea is Piemonte de tweede regio van Italië voor de economische waarde van zijn Indicazioni Geografiche, circa 1,8 miljard euro. Dat is een ruime economische basis, die rust op beschermde herkomstnamen zoals Barolo en Barbaresco. Wie het verschil tussen die twee wil proeven, leest hier meer over: Barolo en Barbaresco: nebbiolo in twee karakters.

De kansen die Sarnari noemde liggen in enoturismo, de verkoop rechtstreeks van de wijnboer en een communicatie die jongere generaties beter bereikt. Daarmee verschuift de aandacht van de fles naar het verhaal eromheen, van de wijngaard tot de tafel.

Ook Francesco Monchiero, voorzitter van Piemonte Land, besprak de internationale markten. Hij wees op de situatie van Asti, de schuimwijn uit Piemonte op basis van moscato bianco, en op de dalende dagelijkse wijnconsumptie in gezinnen. Als nieuwe markten noemde hij Brazilië, Thailand, Vietnam en de Filipijnen.

Van klimaat tot alcoholvrij

Michele Fino, docent aan de Università di Pollenzo, schetste wat Tecniche di Evoluzione Assistita (Tea) kunnen betekenen. Dat zijn technieken die plantenveredeling gerichter maken, in de Europese discussie vaak nieuwe genomische technieken genoemd. Het doel is een wijnstok die beter bestand is tegen klimaatverandering.

Domenico Mastrogiovanni, landelijk sectorverantwoordelijke van Cia, vond dat er geen revolutie nodig is, wel innovatie. Hij wees op het Pacchetto Vino van de organisatie, op enoturismo en op de kansen van de hervorming van de Indicazioni Geografiche.

Ook dealcolati en wijnen met een laag alcoholpercentage stonden op de agenda. In Piemonte lopen experimenten, en de sprekers keken vooral naar de reactie van jongere consumenten. Cristiano Fini, nationaal voorzitter van Cia, zag in wijnen met weinig alcohol een mogelijk perspectief.

De sleutelzin van de dag was bere meno ma meglio, minder drinken maar beter. Die educatie over bewust drinken noemden de sprekers een van de belangrijkste prioriteiten. Carenini kondigde daarnaast een Osservatorio regionale sulla viticoltura aan, dat gegevens van verschillende instanties bundelt tot analyses en voorspellingsmodellen voor bedrijven.

Wat dit voor jou betekent

Mijn lezing van deze bijeenkomst is dat Piemonte zich bewust herpositioneert, zonder de basis los te laten. Wie Piemontese wijn drinkt, koopt een streek die naar nieuwe consumenten zoekt, terwijl de wijnen van nebbiolo hun karakter behouden. Dat is een interpretatie van mij, geen uitspraak van de sprekers.

Fini wees ook op het belang van de Ocm Vino, de Europese steunregeling voor de wijnsector, en van het Gemeenschappelijk Landbouwbeleid dat na 2027 volgt. Voor Nederlandse lezers betekent dat vooral dat de wijnbouw in Piemonte afhankelijk blijft van Europees beleid, en dat de komende jaren bepalen hoe de sector met kleinere vraag omgaat. Wie meer Italiaanse wijn zoekt, vindt een ruime keuze bij Biodivino.