Vier Florentijnse cocktails laten zien wat Italiaanse tarwevodka kan

Vier bars, vier bartenders, één fles op de bar: Altamura Vodka. Gemaakt van honderd procent durumtarwe uit Puglia, Zuid-Italië, en volgens de makers herkenbaar aan een romige textuur en een zachte, granige zoetheid die je normaal niet van vodka verwacht.

Dat maakt de spirit interessant voor bartenders die verder willen kijken dan de Moscow Mule of Cosmopolitan. Voor de Mixology-collectie van Altamura Distilleries gingen vier teams aan de slag tijdens Florence Cocktail Week en Como Lake Cocktail Week. Het resultaat: vier cocktails die stuk voor stuk een andere kant van de vodka laten zien, van hartig naar romig, van fruitig naar bijna parfumerig elegant.

Wat maakt deze vodka anders dan de rest

De meeste vodka wordt gemaakt van aardappelen, tarwe of maïs, vaak een combinatie, en gedistilleerd tot een neutraal, bijna smaakloos resultaat. Dat is precies het punt: vodka moet zich aanpassen, niet opvallen. Altamura Vodka kiest een andere weg door volledig op één graansoort te leunen, durumtarwe, ook wel harde tarwe genoemd, bekend van pasta en Zuid-Italiaans brood.

Dat geeft de vodka volgens de makers net wat meer body en een subtiele graanzoetheid die je terugproeft in de afdronk. Voor bartenders is dat een uitnodiging: een vodka met karakter vraagt om cocktails waarin dat karakter ook iets te doen krijgt, in plaats van hem te verstoppen achter frisdrank en limoen.

Vier cocktails, vier verhalen

De eerste cocktail komt van Edoardo Sandri en Riccardo Blasini van Atrium Bar in het Four Seasons Florence en heet La Merenda, Italiaans voor 'het tussendoortje'. Vodka en een tomatensiroop worden geshaket, kort en krachtig schudden met ijs, waarna de cocktail wordt afgemaakt met carasau, een dun Sardijns knapperig brood, basilicumchips en een sneeuw van Parmezaanse kaas. Een cocktail die eerder aan een aperitief in Toscane doet denken dan aan een klassieke Old Fashioned uit hetzelfde glas.

Bij La Ménagère in Florence bedachten Denis Paonessa, Vincenzo Pasciucco, Tommaso Schimenti en Simone Cecchetti de Early Berry, een gestirde cocktail met Martini Riserva Speciale Ambrato, aardbei-cacao en een siroop die naar cheesecake met rood fruit smaakt. Geen ijsblokjes die kletteren in de shaker, maar rustig roeren en zeven in een rocks glas, zodat de textuur zacht en zijdeachtig blijft.

In de tuin van Gucci Giardino serveren Martina Bonci en Matteo Piga de Queen Bee, een cocktail met mango-infused vodka, met mango getrokken, banaan-infused bourbon van Michter's, propolis en honing. Het bijzondere zit in de melk: die wordt eerst gewassen met ananasyoghurt, een techniek waarbij zuur en vet de melk laten schiften zodat je na filtreren een romige, heldere vloeistof overhoudt. Klinkt vreemd, proeft fluweelzacht.

De laatste is misschien wel de meest theatrale: Vodka Bloom van Emanuele Ventura bij Ditta Artigianale. Acqua di Cedro van Nardini, Martini Riserva Speciale Ambrato, appelazijn en een kamillebitter komen samen, afgewerkt met een zoetgezouten sinaasappelkorst en een spray van Costa Ricaanse espresso over het glas. Geen ingrediënt in het glas, maar wel in de neus, precies op het moment dat je een slok neemt.

Wat dit voor jou betekent achter je eigen bar

Je hoeft geen melkwas-techniek of espressospray te bezitten om hier iets van op te steken. Het gaat om het idee: vodka hoeft geen neutrale vulling te zijn, hij kan net zo goed de hoofdrolspeler worden. Denk aan een simpele infusie met mango of aardbei thuis, of een scheutje goede siroop die je zelf trekt in plaats van kant-en-klaar koopt.

Wil je zelf beginnen zonder meteen aan melkwassen te denken, begin dan bij de basis. Een strak gemaakte Old Fashioned leert je precies hoe belangrijk balans tussen zoet, bitter en sterk is, iets wat ook in deze vier Italiaanse creaties telkens terugkeert, alleen dan met tomaat, honing of kamille in plaats van suikerklontje en Angostura.

Zo proef je het verschil tussen deze vier cocktails

Proef je alle vier naast elkaar, dan valt vooral op hoe ver bartenders durven te gaan met eenzelfde basisspirit. La Merenda is hartig en bijna een maaltijd op zich, Early Berry is zoet en nostalgisch, Queen Bee is romig en verrassend fris dankzij de citroen, en Vodka Bloom flirt met koffie en bloemen tegelijk. Vier smaken, één gedeelde basis: dat is precies waar deze reeks over gaat.

Voor de Nederlandse en Belgische cocktailbar is dit vooral inspiratie: bewijs dat vodka meer kan dan een neutrale drager zijn voor frisdrank en citrus. Wie zelf durft te experimenteren met infusies of ongebruikelijke combinaties, zoals in deze dranktrends voor augustus al zichtbaar was, kan met deze vier recepten alle kanten op.